Còn hơn một tháng nữa là đến Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, không khí tại các vùng trồng hoa trọng điểm đang tất bật. Tuy nhiên, trái ngược với sự hối hả, tâm lý của các nhà vườn năm nay trĩu nặng âu lo khi thị trường đầu ra ảm đạm.
Tại xã Bình Lợi, thủ phủ mai vàng lớn nhất TP HCM, ông Lê Hữu Thiện, Phó Giám đốc HTX Hoa mai vàng Bình Lợi, cho biết nguồn cung năm nay đang vượt xa cầu. Diện tích trồng mai tại xã đã tăng từ 500 ha lên 600 ha. Chưa kể, áp lực cạnh tranh rất lớn từ các vùng trồng mới như Tây Ninh (khoảng 5.000 ha) hay Đồng Tháp (1.000 ha).
Nguồn cung dồi dào nhưng sức tiêu thụ và giá cả đều giảm đáng kể. Nguyên do theo ông Thiện, mọi năm, thời điểm này thương lái từ miền Trung, miền Bắc đã chốt đơn cọc khoảng 30% sản lượng. Năm nay, nhóm khách này gần như "biệt tăm".
Một vườn mai tại Làng mai Bình Lợi
Theo đại diện HTX, vụ Tết trước, thị trường phía Bắc và miền Trung tiêu thụ tới 70% lượng mai đất và mai chậu của Bình Lợi. Năm nay, HTX gần như mất mối do thương lái đổi hướng về khu vực Vĩnh Long để thu mua mai chậu thay vì mua mai đất như trước.
Tình trạng này buộc các nhà vườn Bình Lợi phải giảm giá mai từ 10-20% so với cùng kỳ để kích cầu. Giá mai đất loại 3 năm tuổi hiện dao động 250.000 – 300.000 đồng/cây; loại 4-5 năm tuổi khoảng 500.000 – 600.000 đồng. Mai chậu loại nhỏ cũng giảm khoảng 200.000 đồng, còn 500.000 – 600.000 đồng/chậu.
Ngoài khó khăn về thị trường, thời tiết tại TP HCM năm nay diễn biến bất lợi với mưa, sương muối và nhiệt độ thất thường khiến những cây mai có dàn lá yếu bị nở sớm. "Thị trường năm nay "âm" cả hai đầu: giá rẻ, sức mua yếu lại thêm thời tiết xấu. Thời hưng thịnh làng mai bán 500.000 – 600.000 cây, nay hy vọng tiêu thụ được 200.000 cây cũng khó" - ông Thiện lo lắng.
Mai Tết nở sớm ở Bình Lợi
Nắm bắt xu hướng thắt chặt chi tiêu, nhiều nhà vườn tại Bình Lợi và Chợ Lách (Vĩnh Long) đã chủ động chuyển đổi cơ cấu sản phẩm. Thay vì tập trung vào cây lớn giá cao, họ đầu tư mạnh vào các dòng mai chậu nhỏ, loại để bàn với mức giá bình dân từ dưới 100.000 - 200.000 đồng. Bà Bảy Việt, một hộ trồng mai tại Chợ Lách, cho biết năm nay tập trung hoàn toàn vào mai giá rẻ cho dễ bán.
Trong khi đó, các vùng chuyên canh hoa nền, hoa bụi ở miền Tây có phần sáng hơn. Ông Trần Hữu Nghị, Phó Chủ tịch xã Chợ Lách (Vĩnh Long), thông tin địa phương này đã chuẩn bị khoảng 2,5 triệu sản phẩm hoa Tết (cúc, mai, hoa giấy...), tăng 5-10% so với năm ngoái.
Điểm tích cực là khoảng 70% sản lượng tại đây đã được thương lái đặt cọc, 30% còn lại nông dân tự tiêu thụ tại chợ truyền thống. Giá cả giữ mức ổn định: cúc từ 150.000 – 200.000 đồng/cặp; vạn thọ khoảng 100.000 đồng/cặp. Thời tiết khu vực này khá thuận lợi, chưa xuất hiện mặn xâm nhập. Người dân cũng đã chủ động trữ nước ngọt để tưới tiêu trong tháng rưỡi còn lại.
Tương tự, chị Nguyễn Thị Ngọc, một chủ vườn tại Sa Đéc (Đồng Tháp), cho hay chất lượng hoa năm nay ổn định nhờ canh tác trên giàn, ít chịu ảnh hưởng bởi ngập lụt. Thị trường xuất hiện nhiều giống mới như hoa huệ tây đa sắc (hồng cánh sen, tím, trắng) hay cúc "song hỷ" hai màu. Giá cúc mâm xôi dao động 80.000 – 120.000 đồng/giỏ, nghệ tây từ 40.000 – 60.000 đồng/chậu.
